Nieuws
Tussenbalans Regio Deals: van projectenmachine naar blijvende publieke waarde
Sinds 2018 investeert het Rijk, samen met een groot aantal regio’s, in Regio Deals om de brede welvaart in Nederland te versterken. Van Zeeuws-Vlaanderen tot Oost-Groningen en van de Waddeneilanden tot Zuid-Limburg: er is inmiddels meer dan 3,7 miljard euro aan projecten opgestart om regionale uitdagingen aan te pakken. De resultaten tot nu toe zijn veelbelovend, maar de echte winst – een ‘vliegwieleffect’ om de brede welvaart in de regio’s structureel te verbeteren – moet de komende jaren nog worden verzilverd. Dit artikel maakt de tussenbalans op. Lees meer over Tussenbalans Regio Deals: van projectenmachine naar blijvende publieke waarde
Ondanks verbod krijgt Amsterdam hyperscale datacenter
Amsterdam krijgt ondanks het landelijke verbod toch een hyperscale‑achtig datacenter van Microsoft, doordat het project is opgeknipt in drie losse torens. Samen verbruiken ze evenveel stroom als alle huishoudens in Haarlem, terwijl de regio al kampt met zware netcongestie. Critici vrezen dat woningbouw en andere aansluitingen hierdoor verder in de knel komen. Ook is er politieke ophef omdat Microsoft de enige klant blijkt, terwijl eerder werd gesproken over meerdere gebruikers. Lees meer over Ondanks verbod krijgt Amsterdam hyperscale datacenter
Tijd en capaciteit nodig voor uitvoering stikstofaanpak
Het vergunningensysteem verkeert vanwege de stikstofproblematiek in zwaar weer en de werkdruk bij vergunningverlening en planvorming neemt verder toe. De VNG vraagt bij de Kamer aandacht voor voldoende tijd en capaciteit om beleid uitvoerbaar te houden en ruimtelijke ontwikkeling niet te laten stilvallen. Lees meer over Tijd en capaciteit nodig voor uitvoering stikstofaanpak
Aedes: voorkom dat investeringen corporaties stilvallen
Woningcorporaties werken hard aan de afspraken die ze met het kabinet maakten. De nieuwbouwproductie zit in de lift en ze steken meer geld in onderhoud en verduurzaming. Nieuwe berekeningen laten echter zien dat corporaties dat financieel niet volhouden: er ontstaat een tekort van bijna € 20 miljard. Aedes herhaalt haar oproep in een brief aan de Tweede Kamer naar aanleiding van de behandeling van de VRO-begroting voor 2026 op dinsdag 13 januari 2026. Lees meer over Aedes: voorkom dat investeringen corporaties stilvallen
Rechtbank: Nederland moet meer doen tegen klimaatverandering en Bonaire beschermen
De Nederlandse staat heeft onvoldoende gedaan om de inwoners van Bonaire te beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Ook zijn ze achtergesteld bij inwoners van het Europese deel van Nederland. Dat oordeelde de rechtbank in Den Haag vanmiddag in de zaak die milieuorganisatie Greenpeace had aangespannen tegen de Staat. Praktisch betekent dit dat de overheid extra stappen moet zetten in de strijd tegen klimaatverandering. Zo moet er uiterlijk in 2030 een plan komen om de Bonairianen te beschermen tegen zeespiegelstijging, de teloorgang van koraalriffen en andere gevolgen van klimaatverandering. Lees meer over Rechtbank: Nederland moet meer doen tegen klimaatverandering en Bonaire beschermen
VN: wereldwijd watersysteem functioneert niet meer
Het wereldwijde watersysteem verkeert in ernstige problemen en functioneert op veel plaatsen niet meer. Dat concludeert een nieuw rapport van de Verenigde Naties (VN). In meerdere regio’s gebruiken landen structureel meer water dan er beschikbaar is, waardoor watertekorten snel toenemen. Lees meer over VN: wereldwijd watersysteem functioneert niet meer
Centrumgebieden bloeien bij complementariteit, wonen past daar niet altijd bij
In het digitale tijdperk moeten centrumgebieden hun meerwaarde meer dan ooit verdienen. Een goede programmering van diverse, complementaire activiteiten is daar onderdeel van. Maar hoe borg je ruimte voor activiteiten die veel waarde, maar minder huur opbrengen? Deze en andere vragen staan centraal in de nieuwe publicatie ‘De moderne agora – Gedeeld verlangen’ van stichting De Nieuwe Winkelstraat (DNWS). Lees meer over Centrumgebieden bloeien bij complementariteit, wonen past daar niet altijd bij
Essay: ‘Europa verdient meer aandacht van gemeenten’
Gemeenten zien Europa vooral als een aanvullende bron voor het verwerven van fondsen en subsidies. Om echt van Europese samenwerking te kunnen profiteren, moeten gemeenten eerst het bewustzijn daarover in de eigen organisatie versterken en werken aan een eigen Europese strategie, vinden Pieter Jeroense en Mendeltje van Keulen. In dit essay geven ze alvast een voorzet. Lees meer over Essay: ‘Europa verdient meer aandacht van gemeenten’
Tweede advies regeringscommissaris Omgevingswet
De regeringscommissaris voor de Omgevingswet Kars de Graaf heeft voor de tweede keer een advies gegeven over de doorwerking van een concept wetsvoorstel op het stelsel Omgevingswet. De regeringscommissaris voor de Omgevingswet geeft advies over de consultatieversie van het voorstel voor de Wet op de defensiegereedheid. Het wetsvoorstel regelt uitzonderingen op inhoudelijke en procedurele bepalingen van de Omgevingswet. De regeringscommissaris doet in het advies 6 aanbevelingen voor nadere toelichting of heroverweging van delen van het voorstel. Lees meer over Tweede advies regeringscommissaris Omgevingswet
Kleine natuurgebieden zijn ook waardevol voor behoud van biodiversiteit
Als er natuur moet verdwijnen, dan is het voor de plantendiversiteit schadelijker om veel kleine gebieden op te offeren dan enkele grote. Dat suggereert een nieuwe modelstudie van Utrechtse ecologen die daarover hebben gepubliceerd in het vakblad Ecosphere. Uit hun studie blijkt dat meer realistische wiskundige modellen, die rekening houden met verschillen in de manier waarop plantensoorten zich verspreiden, een groter verlies aan plantensoorten voorspellen bij het verdwijnen van leefgebieden dan eerder gepubliceerde modellen waarbij deze verschillen niet waren meegenomen. '' Lees meer over Kleine natuurgebieden zijn ook waardevol voor behoud van biodiversiteit
'Oplossen van stikstofprobleem vergt investering van 19 miljard euro'
Woensdag 21 januari spraken Bouwend Nederland, VNO-NCW, Natuurmonumenten en Natuur en Milieu met de formerende partijen over oplossingen voor het stikstofprobleem. De organisaties stellen een pakket voor dat het stikstofprobleem structureel moet oplossen. Het levert 40% reductie in 2030 en 50% in 2035, vraagt 19 miljard euro investering, en combineert landelijke maatregelen met beschermingszones rond Natura 2000 en duidelijke reductiedoelen per bedrijf om vergunningverlening weer vlot te trekken. Lees meer over 'Oplossen van stikstofprobleem vergt investering van 19 miljard euro'
PBL: aanscherping noodzakelijk voor definitieve Nota Ruimte
Het Rijk wil meer woningen, meer energie-infrastructuur en meer ruimte voor natuur, maar maakt nog onvoldoende scherpe keuzes. Dat stelt het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in een reflectie op de Ontwerp-Nota Ruimte. Volgens het PBL bevat de nota goede ambities, maar is aanscherping nodig om te voorkomen dat ruimtelijke plannen vastlopen op schaarse ruimte, water, energie en natuur. Lees meer over PBL: aanscherping noodzakelijk voor definitieve Nota Ruimte
Onderzoek: Zweedse duurzaamheidsambities worden lang niet altijd waarheid
Zweden is voor veel Nederlandse gebiedsontwikkelaars een inspiratiebron als het gaat om duurzaamheid. Alleen is de vraag: hoe duurzaam zijn Zweedse gebiedsontwikkelingen nou echt en wat komt er terecht van al die ambities? Janneke van der Leer promoveerde in Zweden op dit onderwerp en ontdekte een kloof tussen de initiële doelen en de uiteindelijke resultaten. Lees meer over Onderzoek: Zweedse duurzaamheidsambities worden lang niet altijd waarheid
Hierdoor moet woningdelen een stuk makkelijker worden
Het moet makkelijker worden om woningen te delen. Daarom werken corporaties, gemeenten, studentenorganisaties en het ministerie van VRO aan een registratie- en matchingsysteem. De Utrechtse woningcorporatie Woonin kan niet wachten en roept gemeenten op regels rondom woningdelen alvast te vereenvoudigen. Lees meer over Hierdoor moet woningdelen een stuk makkelijker worden
Opnieuw daling van de vraag naar isolatiewerkzaamheden
De Nederlandse isolatiesector ziet de vraag naar werkzaamheden in 2025 opnieuw scherp dalen, vooral in de particuliere markt voor spouwmuurisolatie. Ondernemers waarschuwen dat banen verdwijnen en isolatiecapaciteit verloren dreigt te gaan. Daarnaast wordt het halen van de klimaat- en energiebesparingsdoelen moeilijker. Lees meer over Opnieuw daling van de vraag naar isolatiewerkzaamheden
OVV: Nederland niet klaar voor extreme regen, nu niet en in toekomst niet
Nederland is volgens de Onderzoeksraad voor Veiligheid onvoldoende voorbereid op extreme regen, nu én in de toekomst. De risico’s worden onderschat, maatregelen blijven versnipperd en concrete doelen ontbreken. De OVV waarschuwt dat vitale infrastructuur, ziekenhuizen en kwetsbare wijken hierdoor ontwricht kunnen raken. Het kabinet moet zorgen voor meer centrale sturing, betere waarschuwingen en strengere eisen voor klimaatbestendige woningen en infrastructuur. Lees meer over OVV: Nederland niet klaar voor extreme regen, nu niet en in toekomst niet
De lessen van de Gouden Piramide (deel 3): de grote verbouwing van Nederland
Om de vele transities waar Nederland de komende jaren voor staat goed te laten landen, is goed opdrachtgeverschap van het grootste belang. Hoe kijken oud-juryleden van de rijksprijs Gouden Piramide terug op hun deelname, wat nemen ze daarvan mee voor hun eigen vak en hoe kijken zij aan tegen de grote verbouwing van Nederland – en de rol van opdrachtgevers daarbij? In het derde artikel van een vierluik spreken oud-juryleden Ira Koers, David Hamers, Rudy Stroink en Guido Wallagh over wonen, werken en leven in Nederland. Lees meer over De lessen van de Gouden Piramide (deel 3): de grote verbouwing van Nederland
Economie scherp in kaart met nieuwe SBI-codes
Voor het eerst publiceert het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in 2026 statistieken die zijn gebaseerd op de nieuwe SBI-codes (Standaard Bedrijfsindeling): SBI 2025. Deze nieuwe codes komen in de plaats van SBI 2008. De economie verandert constant. Er komen nieuwe activiteiten bij die zuiverder geregistreerd kunnen worden. Hierdoor kan het CBS de economie veel exacter in kaart brengen. Lees meer over Economie scherp in kaart met nieuwe SBI-codes
Uniek ‘energiedak’ stadhuis Eindhoven zorgt voor meer dan alleen stroom
Het Eindhovense stadhuis heeft een nieuw ‘energiedak’ dat stroom én warmte opwekt. De combinatie is volgens de gemeente uniek. Die energie wordt gebruikt voor het pand zelf én voor toekomstige gebouwen rond het Stadhuisplein, via een nieuw warmtenet. Lees meer over Uniek ‘energiedak’ stadhuis Eindhoven zorgt voor meer dan alleen stroom
‘Wij voelden ons klem staan en niet gehoord in ons belang’
Breda en Enexis botsten over de plaatsing van honderden nieuwe transformatorhuisjes. De gemeente voelde zich onder druk gezet en vreesde verlies van regie, terwijl Enexis snelheid wilde vanwege de netcongestie. Na bemiddeling is een nieuwe overeenkomst gesloten die gemeenten meer zeggenschap geeft, waardoor de samenwerking weer op gang komt. Lees meer over ‘Wij voelden ons klem staan en niet gehoord in ons belang’
