Nieuws
Handreiking voor overheden: omgevingsprogramma water en bodem sturend
WaterForum Nieuws, 20 februari 2026
Om te onderzoeken hoe overheden tot samenhangende maatregelen rond water en bodem kunnen komen om de leefomgeving te beschermen en te ontwikkelen, hebben twee hogescholen praktijkgericht onderzoek verricht. De ontstane handreiking moet helpen bij complexe ruimtelijke opgaven met behulp van een interbestuurlijk omgevingsprogramma, waarin water en bodem een sturende rol hebben.
Staat van regio’s en steden 2025: waar staan we en wat moet er gebeuren?
Comité van de Regio’s, 13 oktober 2025
Het rapport State of Regions and Cities in the EU 2025 benadrukt dat effectieve lokale samenwerking tussen gemeenten, regio’s, nationale overheden en de EU cruciaal is om grote transities (klimaat, energie, demografie, wonen) het hoofd te bieden. Het pleit voor multilevel governance, waarin lokale en regionale overheden niet alleen uitvoerders zijn, maar mede vormgevers van beleid. Decentrale samenwerking via het cohesiebeleid versterkt veerkracht, territoriale samenhang en het draagvlak voor Europese keuzes, terwijl verdere centralisatie en nationalisering juist risico’s opleveren.
Agenda voor goed bestuur
Ministerie van BZK, 27 juni 2025
In juni 2025 presenteerde minister Judith Uitermark (BZK) de Agenda voor goed bestuur, als voortzetting en herijking van de Actieagenda Sterk Bestuur uit 2024. De agenda legt sterker de nadruk op een dienstbare overheid die aansluit bij de leefwereld van inwoners, op de uitvoerbaarheid en financierbaarheid van beleid, op betere interbestuurlijke samenwerking en op versterking van de democratie en de positie van decentrale volksvertegenwoordigers.
Regionaal samenwerken: de toon bepaalt de muziek
Platform31, 19 juni 2025
Kennis en capaciteit over de warmtetransitie delen, werkt beter als gemeenten zich collectief eigenaar voelen van het samenwerkingsverband. Ook een gedeelde cultuur of historie helpt. Over wat werkt en wat niet, komen Adriaan de Jonge van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) en Peter Derk Wekx van het Nationaal Programma Regionale Energiestrategie (NPRES) aan het woord. Zij delen hun kennis over het bundelen van capaciteit en expertise via flexpools en andere regionale samenwerkingsmodellen.
Ruimtelijk Arrangement Rijk – Provincie Flevoland
Rijksoverheid, 12 juni 2025
De provincie heeft met het Rijk hebben we afspraken gemaakt over grote ruimtelijke uitdagingen in Flevoland én Nederland. Deze afspraken staan in het document ‘Ruimtelijk arrangement’. Het Ruimtelijk Arrangement is een set van wederkerige bestuurlijke afspraken tussen Rijk en de provincie Flevoland, over een periode van meerdere jaren. De afspraken gaan over de ruimtelijke vertaling van nationale en regionale maatschappelijke opgaven en de ordening en de inpassing daarvan. Denk aan De afspraken het creëren van genoeg ruimte voor woningen, energie, water en defensie.
Kamerbrief Decentrale ontwikkeling van het energiesysteem
Rijksoverheid, juni 2025
Verschillende ministeries (zoals IenW en VRO), medeoverheden (zoals gemeenten en provincies), netbeheerders en maatschappelijke partners gaan gezamenlijk werken aan de uitwerking en uitvoering van het energietransitiebeleid. Deze samenwerking gebeurt binnen het kader van de Interbestuurlijke Samenwerkingsagenda (ISA), waarin afspraken en kaders worden vastgelegd voor de intensieve samenwerking en afstemming. Er komt per 1 januari 2026 een nieuw nationaal programma voor het energiesysteem. Dit programma moet onder andere de rollen en verantwoordelijkheden van bestaande regionale structuren zoals RES-regio’s en energyboards overnemen, en de regionale samenwerking versterken. De minister wil hiermee de efficiëntie te vergroten, de administratieve lasten voor lokale overheden te verminderen en verdere bureaucratische lagen te voorkomen.
In dienst van de toekomst-een handreiking voor transformatiegericht beleid
AWTI, april 2025
Met goed afgestemde combinaties van beleidsinstrumenten kan de overheid de noodzakelijke maatschappelijke veranderingen bewerkstelligen. In ‘In dienst van de toekomst – een handreiking voor transformatiegericht beleid’ adviseert de AWTI over elementen van een overzichtelijke en samenhangende transformatiegerichte beleidsmix en bijbehorende governance. Ook bevat de handreiking een stappenplan en tool voor beleidsmakers om aan de slag te gaan met het vormgeven van transformatief beleid. Het is een vervolg op het advies ‘In dienst van de toekomst – Van optimalisatie naar transformatie’ uit 2023.