Inhoud kennisdossier
Meer over dit onderwerp
- Website van Platform31
- Leerkring Omgevingswet G40 en G4
- Leergang Op dezelfde leest
- Informatiepunt Leefomgeving
Achtergrond
Dit kennisdossier wordt mogelijk gemaakt door:
![logo VNG logo VNG](/uploads/media_item/media_item/124/33/logo_VNG-1558348551.png)
Deel deze pagina via:
Nieuws
Een werkende vergunningverlening vanaf de invoering van de Omgevingswet
Tijdens de G40/ G4 leerkring van 1 juli 2021 delen de VNG, Omgevingsdienst Regio Arnhem en de gemeenten Amsterdam en Lelystad ervaringen over wat in aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet te doen staat. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/157/78/Warme-overdracht-van-programma-naar-de-lijn_internal_thumb_small-1622128341.jpg)
De kunst van het loslaten: hoe programmamanagers de Omgevingswet in ‘de lijn’ beleggen
De transitie van ruimtelijke ordening naar de Omgevingswet is bij gemeenten tot nu toe onderbedeeld in een programma. Bij of na de inwerkingtreding van de wet (1 juli 2022) zal het programma overgebracht zijn naar de lijn. Hoe werkt deze transitie? Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/157/71/hoorn-gemeente_internal_thumb_small-1622054255.jpg)
Sprintend naar de finish: Hoe Hoorn 'scrummend' meters maakt richting de inwerkingtreding van de Omgevingswet
Dankzij de Scrum-werkwijze is gemeente Hoorn al een heel eind op weg met de implementatie van de Omgevingswet. We spreken Chantal Cuppen en Mariska Dijkman van de gemeente Hoorn. Lees meer
"Participatie is geen doel op zich, maar een middel om tot kwaliteit te komen"
Tijdens de laatste G40/G4-leerkring Omgevingswet ging de VNG in op de meest relevante wijzigingen die schuilen onder de ‘participatieparaplu’, inclusief de voorbereiding die dit voor gemeenten meebrengt. De gemeenten Amersfoort, Alkmaar, Breda, Ede en Haarlemmermeer lieten vervolgens zien hoever ze met dat ‘huiswerk’ zijn en welke keuzes ze maken. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/155/29/gezondheid-ruimte-c-alex-schroder_internal_thumb_small-1616682350.jpg)
Vijf aandachtspunten voor een gezonde omgevingsvisie
Mensen met een lage sociaaleconomische status wonen niet altijd in de meest groene en gezonde wijken. Daar kunnen gemeenten iets aan doen. In de nieuwe Omgevingswet die op 1 januari 2022 in werking gaat, wordt gezondheid expliciet benoemd. Gemeenten hebben grote vrijheid om zelf invulling te geven aan de uitwerking daarvan. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/153/11/buiten-binnen-omgevingswet_internal_thumb_small-1612364353.jpg)
“Oefenen, oefenen, oefenen”: gemeenten leren werken met de Omgevingswet
De Omgevingswet is een veranderopgave waarin veel geleerd wordt. De afgelopen jaren hebben de programmateams Omgevingswet al veel kennis en ervaring opgedaan met werken onder de Omgevingswet. Maar hoe zorg je dat de hele organisatie werkt in de geest van de Omgevingswet? Lees meer
Het betrekken van het bestuur bij de Omgevingswet
Voor veel bestuurders is de Omgevingswet meer een hulpmiddel voor maatschappelijke opgaven. De Omgevingswet biedt kansen, maar vraagt daarvoor ook bestuurlijke betrokkenheid in de vorm van het opstellen van aanvullende kaders over bijvoorbeeld participatie. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/147/15/zaanse-transitiefase_internal_thumb_small-1604938841.jpg)
Van bestemmingsplan naar omgevingsplan: drie routes
De Omgevingswet is een transitieopgave; een omslag in het werken in en denken over de leefomgeving. Dat vraagt ook om een andere benadering van de juridische instrumenten, zoals het omgevingsplan. Gemeenten hebben verschillende aanpakken om tot het omgevingsplan te komen. De verschillende perspectieven van de gemeenten Zaanstad, Breda en Arnhem werden toegelicht tijdens de G40/G4 leerkring en de Dag van de Omgevingswet. Lees meer
'Durf kriskras te gaan'
Hoe kan de energietransitie haar voordeel doen met de instrumenten van de nieuwe Omgevingswet? Dat was de hoofdvraag van het kennistraject Energietransitie & Omgevingswet. In dit artikel zoomen we in op één van de belangrijkste lessen uit dit traject: zet de Omgevingswetinstrumenten in samenhang in. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/143/78/gevolgen-effecten-vng_internal_thumb_small-1598534830.jpg)
Gemeenten, werp alvast een blik in de toekomst: de financiële effecten van de Omgevingswet
Tijdens de G40/G4 leerkring Omgevingswet van 25 juni 2020 besteedden we aandacht aan de structurele langetermijneffecten van de invoering van de Omgevingswet. Gemeente Almere geeft een kijkje in de financiële gevolgen die zij in beeld hebben gebracht. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/140/80/Energietransitie_en_Omgevingswet_internal_thumb_small-1590585383.png)
Terugkijken: slotbijeenkomst Energietransitie versnellen met de Omgevingswet
In het Klimaatakkoord zijn afspraken over een goede ruimtelijke aanpak een ‘noodzakelijke voorwaarde voor het halen van de klimaatdoelstellingen’. Op 23 juni presenteerden acht gemeenten de uitkomst van een kennistraject waarin de instrumenten van de nieuwe Omgevingswet centraal stonden. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/112/3/ramplaan-haarlem-zonnestroomdelen-k_internal_thumb_small-1534341847.jpg)
Het omgevingsplan borgt en helpt de energietransitie
De energietransitie is één van de grootste transities in de komende jaren. De invloed op onze fysieke leefomgeving zal groot zijn. De Omgevingswet biedt mogelijkheden om dit goed te regelen. In dit artikel komt de rol van het omgevingsplan aan bod, één van de instrumenten van de Omgevingswet. Dit instrument borgt en helpt de energietransitie. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/139/93/omgevingswet_internal_thumb_small-1588853541.jpg)
Nieuwe invoeringsdatum Omgevingswet moet oefentijd bieden én de gezonde spanning vasthouden, aldus G40
De aankondiging van het uitstel van de invoeringsdatum van de Omgevingswet was volgens de grote Nederlandse gemeenten (G40 en G4) een logische stap. Even logisch is de vervolgvraag: wat wordt de nieuwe datum? Met een eenduidig advies komt de G40-themagroep Omgevingswet niet. Wel volgt er uit de opinies van de gemeenten een duidelijk spanningsveld. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/139/89/beleidsapp-rotterdam_internal_thumb_small-1588774851.png)
Het programma: een goed moment om het huidige ruimtelijke beleid onder de loep te nemen
Met de aankondiging van het uitstel van de invoeringsdatum van de Omgevingswet, hebben overheden meer tijd gekregen om zich verder te verdiepen in de wet. Zoals op het instrument programma, waarover gemeenten nog de nodige vragen hebben. Sarah Ros (VNG) en Lonneke Vossen (gemeente Rotterdam) delen hun inzichten tijdens de online G40/G4-leerkring Omgevingswet Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/138/71/omgevingswet-1_internal_thumb_small-1586270725.jpg)
Uitstel van Omgevingswet begrijpelijk, urgentie blijft
De invoering van de Omgevingswet wordt opnieuw uitgesteld, maakte Stientje van Veldhoven (minister voor Milieu en Wonen) vorige week bekend. Een besluit waar veel Platform31-partners begrip voor hebben, zo blijkt uit een snelle rondvraag. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/92/15/site-95211_960_720_internal_thumb_small-1504256769.jpg)
Van een veilig bouwplan naar een veilig gebouw
Net als de Omgevingswet treedt de nieuwe Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) op 1 januari 2021 in werking. De Wkb heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. De focus komt te liggen op het toetsen van het in aanbouw zijnde of opgeleverde gebouw, in plaats van het bouwplan. De G40 en G4 verkenden de gecombineerde impact van beide wetten. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/136/95/workshop-omgevingskwaliteit-2_internal_thumb_small-1582559231.jpg)
Omgevingskwaliteit en integraal afwegen
Met ‘omgevingskwaliteit’ introduceert de Omgevingswet een nieuw begrip dat ertoe doet. Een goede omgevingskwaliteit is één van de maatschappelijke doelen van de wet en het inrichten van het nieuwe adviesstelsel vraagt al vóór 1 januari 2021 om gemeentelijke actie. Reden om er in de G40/G4-leerkring bij stil te staan. Lees meer
Participatie bij gebiedsontwikkeling: is dat een mythe?
Is de open stad een mooie theorie? Of kunnen bewoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties in de praktijk écht meedenken en meedoen in het vormgeven van de stad? Onderzoekers van het NWO-Verdus onderzoeksproject R-LINK presenteerden tijdens de 9de Rooilijn Kenniskring het magazine Open stad: werken aan duurzame en democratische steden. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/134/39/burenakkoord_internal_thumb_small-1579162381.jpg)
Omgevingswet & dienstverlening: op niveau blijven én het verschil maken
Tenminste hetzelfde niveau van dienstverleningsniveau als nu: dat is wat het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) bij de inwerkingtreding in 2021 moet helpen bieden. Gemeenten werken hard aan het behouden van dat basisniveau. In de laatste G40-leerkring van 2019 passeren goede voorbeelden de revue: van het invoeren van een burenakkoord tot het in stelling brengen van omgevingsadviseurs en ketenregisseurs. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/131/81/systeemwereld-waterschappen_internal_thumb_small-1573747626.jpg)
Agendaverzoek aan de bestuurder: de Omgevingswet
Tijdens de tweede leerkring Omgevingswet voor Waterschappen in het Waterschapshuis van de Drents Overijsselse Delta besteedden de deelnemers aandacht aan de uitdaging van het betrekken van het middenmanagement en het bestuur. Lees meer
Van Klimaatakkoord naar de gemeentepraktijk, hoe dan?
De energietransitie en de invoering van de Omgevingswet zijn veranderprocessen waarin de ontwikkelingen elkaar razendsnel opvolgen. Het Klimaatakkoord en de ontwerp-NOVI zijn gepresenteerd, wetswijzigingen passeren het parlement, energiestrategieën krijgen gestalte en handreikingen, spiekbriefjes en staalkaarten komen in snel tempo beschikbaar. Deelnemers aan het leertraject Energietransitie & Omgevingswet kregen op 12 september 2019 een welkome update. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/129/23/stroomschema_internal_thumb_small-1569950695.jpg)
Participeren: stimuleren of dirigeren?
Participatie door de initiatiefnemer in de context van de Omgevingswet roept veel vragen op. Enerzijds vraagt de Omgevingswet om inspanning door de initiatiefnemer voor het organiseren van het participatieproces. Anderzijds heeft de gemeente de verantwoordelijkheid om alle belangen mee te nemen in de vergunningverlening. Gemeenten kunnen initiatiefnemers wel stimuleren om participatie aan te gaan rondom belanghebbenden van de vergunningaanvraag. Lees meer
De Omgevingswet zorgt voor houvast bij fysieke energietransitie
Gemeenten zijn bezig om de energiedoelen succesvol van de tekentafel naar de leefomgeving te vertalen. Voortschrijdend inzicht uit het leertraject Energietransitie en de Omgevingswet maakt duidelijk waarom het omgevingsplan en het programma hierbij cruciale instrumenten zijn. Lees meer
Het omgevingsplan in de transitiefase: verbouwen met de winkel open
‘Werk aan de winkel!’ Een aansporing die planjuristen bekend in de oren zal klinken, nu de invoering van de Omgevingswet nadert. Per 1 januari 2021 geldt in alle gemeenten een omgevingsplan van rechtswege: dát gaat vanzelf. De echte onderneming is de transitie van dit tijdelijke plan naar een nieuw omgevingsplan. In de winkels van de G40-themagroep is de verbouw al in volle gang. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/127/20/Groepsfoto-waterschappen_internal_thumb_small-1562669146.jpg)
"We lijken veel meer op elkaar dan we dachten!"
Het is zowel logisch als bewonderenswaardig dat twaalf waterschappen dit voorjaar van start zijn gegaan met de leerkring Omgevingswet. Het doel: leren van én met elkaar. Te gast bij Vallei & Veluwe in Apeldoorn werd hiermee begonnen op het thema ‘het betrekken van de interne organisatie’. Lees meer
Vergunningverlening in 8 weken, hoe doe je dat?
Het plot is oeroud en welbekend in de Nederlandse gemeentehuizen: er ligt een complex initiatief voor, de initiatiefnemer wil een vergunningaanvraag gaan indienen en de gemeente beraamt zich op haar positie. Nieuw is de dialoog die de gemeente aangaat en de adviserende houding, die ze haar ‘toetsgrage’ collega’s maant te nemen. En ook nieuw, vanaf 2021 althans, is het krappe tijdspad. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/125/24/dso-lokale-applicaties_internal_thumb_small-1559547510.jpg)
Instappen in de DSO-trein: 6 vragen en antwoorden uit de G40-leerkring
De ontwikkeling van het Digitaal Stelsel Omgevingswet is in volle gang: een rijdende trein die koerst op 2021 en onderweg niet meer stopt. En instappen is meer dan inchecken: het vergt inmiddels een aardige aanloop om straks aan de wettelijke eisen te voldoen en het huidige niveau van dienstverlening te behouden. ‘Wat staat ons nu te doen?’ is één van de veelgestelde vragen van veel gemeenten. Lees meer over de G40-leerkring Omgevingswet van april 2019. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/120/80/g40-omgevingswet-vloerkleed_internal_thumb_small-1551962622.jpg)
Anders werken in de praktijk: doe maar (on)gewoon!
Het moet anders, en niet zo’n beetje! Met de invoering van de Omgevingswet veranderen regels, instrumenten en bovenal de ‘cultuur’ in het fysieke domein. Anders werken, hoe geef je daar praktische invulling aan? Die vraag stond centraal op de eerste G40-themagroepbijeenkomst Omgevingswet van 2019. Lees meer
‘Travel light’ en vermijd het h-woord: do’s en don’ts van regionale samenwerking
Onder de Omgevingswet is regionale samenwerking een must. Of het nou gaat om het inrichten van een werkend Digitaal Stelsel Omgevingswet, het verlenen van vergunningen binnen 8 weken of het succesvol aanpakken een regionale opgave als de energietransitie: buurgemeenten en ketenpartners komen alleen samen tot resultaat. Wat zijn hierbij do’s en don’ts? Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/117/63/pilot-omgevingswet-k_internal_thumb_small-1544694324.jpg)
Anders werken & Omgevingswet: klein beginnen in een grote organisatie
De Omgevingswet vraagt om anders werken en dat is in grote ambtelijke organisaties een extra uitdaging. Hoe pakken de grote steden dat aan en wat kunnen ze (van elkaar) leren? In een kennisbijeenkomst voor de G4 gingen we daarnaar op zoek. Lees meer
Bouwen aan het DSO: landelijke update en lokale lessen
Het Digitaal Stelsel Omgevingswet is per 2021 dé informatiemotor achter de Omgevingswet. Een motor die pas goed werkt als landelijke en lokale radertjes soepel in elkaar vallen. In de G40-leerkring Omgevingswet geven het Rijk en de VNG een kijkje onder de motorkap en delen sleutelende gemeentes elkaars vorderingen. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/115/61/gezondheid-omgevingswet-foto-wv_internal_thumb_small-1540981837.jpg)
Omgevingswet en gezondheidsbevordering: tips van experts
De Omgevingswet biedt goede kansen om bij ruimtelijke beslissingen aandacht te besteden aan gezondheidsbescherming én -bevordering. Diverse gemeenten zijn al doende aan het ontdekken hoe dat vorm krijgt in de nieuwe instrumenten, zoals omgevingsvisie en omgevingsplan. Drie strategieën, een gesprekstool uit Schotland en tips van experts ondersteunen dit leerproces. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/115/72/instrument-omgevingswet_internal_thumb_small-1541084738.jpg)
Programma kansrijk Omgevingswetinstrument om ambities te realiseren
Veel gemeenten die zich voorbereiden op de Omgevingswet, slaan aan het oefenen met een omgevingsvisie of een omgevingsplan. Maar wat kun je eigenlijk met het instrument ‘programma’, en hoe is de samenhang tussen die drie instrumenten? G40-programmamanagers verdiepten zich erin tijdens de leerkring Omgevingswet en zien goede mogelijkheden om er met hun colleges van B en W mee aan de slag te gaan. Lees meer
![](/uploads/media_item/media_item/180/91/Hengelo-Twentekanaal-CTT-c-Christian-van-der-Meij-4-1706177983.jpg)